Sauna, hottub of jacuzzi kopen: kosten, stroom en plaatsing

Welke soorten sauna's, hottubs en spa's zijn er?

De woorden lopen in winkels en op veilingen door elkaar. Jacuzzi is een merknaam die in de volksmond voor elk bubbelbad wordt gebruikt. Een hottub is meestal een houten kuip met een kachel. Een spa of buitenspa is een kunststof bad met pompen, jets en elektrische verwarming. Kijk daarom altijd naar de techniek, niet naar de naam in de kaveltitel.

Een houtgestookte sauna vraagt geen stroomkabel en wordt vaak heter, maar je moet zelf stoken en hebt een rookkanaal nodig. Een elektrische sauna is makkelijker te regelen en geeft geen rook. Toppy schrijft dat een krachtige buitensauna "vrijwel altijd krachtstroom" nodig heeft.

Aansluiting: 230 V of 400 V krachtstroom?

Dit is de vraag die het vaakst vergeten wordt bij een koop op een veiling. Een sauna of spa die je niet kunt aansluiten, is een dure tuinbank.

Saunakachel

Het vermogen van de kachel hangt af van de inhoud van de cabine. Leverancier Cleopatra rekent met lengte × breedte × hoogte × 1,25 (sauna-installatiechecklist). Voor de aansluiting noemt dezelfde checklist:

Ook een werkschakelaar is volgens Cleopatra altijd verplicht. Een buitensauna heeft door warmteverlies meer vermogen nodig dan een binnensauna van dezelfde maat.

Groep en aardlek

Een sauna of spa hoort op een eigen groep. Saunamaker Harvia wijst op de internationale norm voor ruimten met een saunakachel (IEC/HD 60364-7-703, in Nederland onderdeel van NEN 1010). Die schrijft volgens Harvia een aardlekschakelaar van maximaal 30 mA voor op alle saunacircuits behalve de kachel zelf. De kachel is volgens Harvia beschermd door aarding, en alleen een erkend installateur mag hem aansluiten. Het precieze ontwerp van je groepenkast hangt af van je woning en het apparaat. Dat beoordeelt de installateur, niet de verkoper op de veiling.

Spa of hottub

Voor een elektrische spa geldt hetzelfde: kijk op het typeplaatje of in de handleiding welke spanning en welke groep nodig zijn. De kabel moet geschikt zijn voor buiten. Heb je twijfels over de elektra, laat dan een vakman meekijken (Klusidee: hottub plaatsen).

Heb je krachtstroom in huis?

Kijk in je meterkast. Heeft je hoofdschakelaar drie fasen, dan heb je een driefasenaansluiting. Zo niet, dan moet je netbeheerder die eerst leveren, en dat kost geld en tijd. Vraag een offerte aan vóór je biedt op een sauna met een kachel van 6 of 9 kW.

Stroomverbruik en kosten: zo reken je het uit

De formule is eenvoudig: vermogen in kW × aantal uren = kWh, en kWh × prijs per kWh = kosten. Een kachel staat niet altijd op vol vermogen, want de thermostaat schakelt. Met vol vermogen reken je dus een bovengrens uit.

Welke kWh-prijs gebruik je?

Het CBS meldt voor september 2026 een gemiddeld variabel leveringstarief van € 0,1487 per kWh plus € 0,11085 energiebelasting, beide inclusief btw (CBS: gemiddelde energietarieven). Samen is dat ongeveer € 0,26 per kWh voor elke extra kWh. Vaste kosten zoals netbeheer komen daar niet bij, want die betaal je toch al. Milieu Centraal rekent voor besparingen met een langetermijnprijs van € 0,21 per kWh (Milieu Centraal: energieprijzen). Je eigen tarief staat op je jaarafrekening.

Rekenvoorbeelden met € 0,26 per kWh

Bronnen: de 9 kW-kachel en de opwarmtijd van een half uur komen van Welvaere, de 420 kWh voor een infraroodsauna uit het overzicht grote energieslurpers van Milieu Centraal (daar € 90 bij € 0,21), en de spa-cijfers van de ANWB (daar € 591 per jaar bij € 0,27).

Ter vergelijking: een gezin van vier in een tussenwoning gebruikt volgens de ANWB ongeveer 2.500 kWh per jaar. Een spa die het hele jaar warm staat, zit daar dicht bij. Zonneplan noemt voor een goed geïsoleerde vaste spa 2.000 tot 3.000 kWh per jaar en voor een opblaasbare 2.500 tot 4.000 kWh. De isolatie en de cover maken dus veel uit. Bij een tweedehands spa is een slechte cover een verborgen kostenpost.

Water

Water kost weinig. De ANWB rekent met € 1,92 per m³ en vier keer per jaar verversen: voor een spa van 1.200 liter onder de € 10 per jaar.

Waterbehandeling en legionella bij een hottub

Warm, stilstaand water is een goede voedingsbodem voor bacteriën. De Rijksoverheid schrijft dat het water in whirlpools en bubbelbaden vaak tussen 25 en 45 °C is, dat de legionellabacterie daarin snel kan groeien en dat deze baden "ook thuis" een risico kunnen vormen (Rijksoverheid: legionella). Bij een spa met jets komt het water ook als nevel vrij.

Wat onderhoud in de praktijk betekent

Spaleverancier Toppy geeft bij behandeling met chloor deze waarden (Toppy: spa-onderhoud):

Broom is een alternatief voor chloor. Volg voor de doseringen de instructies op de verpakking en in de handleiding van de spa; meng middelen niet zomaar.

Houtgestookte hottub

Een houten hottub heeft vaak geen filter. Zonder waterbehandeling blijft het water volgens Toppy ongeveer 3 tot 4 dagen goed, met een filtersysteem en onderhoudsmiddelen 2 tot 3 maanden. Steek de kachel pas aan als het water minstens 5 cm boven de hoogste aanvoerbuis staat, anders kan de kuip beschadigen.

Na aankoop van een gebruikte spa

Een spa van een veiling heeft vaak lang stilgestaan, soms met restwater in de leidingen. Vul hem niet zomaar en ga er niet meteen in. Spoel en reinig leidingen en filter volgens de handleiding van het merk, of laat dat doen door een spatechnicus. Start daarna de waterbehandeling en meet de waarden voordat je de spa gebruikt.

Plaatsing in de tuin: vergunning en ondergrond

Heb je een vergunning nodig?

Een buitensauna, saunahuisje of overkapping boven een hottub is een bouwwerk. Bij een woning valt dat meestal onder de regels voor een bijbehorend bouwwerk. Die zijn vergunningvrij als je aan alle voorwaarden voldoet. Het Informatiepunt Leefomgeving zet ze op een rij (IPLO: stappenplan vergunningvrij bouwen):

• Alleen in het achtererfgebied, dat begint 1 meter achter de voorkant van het huis. In de voortuin is altijd een vergunning nodig.
• Meer dan 1 meter van openbaar toegankelijk gebied, zoals een stoep of pad.
• Hoogte: verder dan 4 meter van het huis standaard maximaal 3 meter. Hoger, tot maximaal 5 meter, mag alleen met een schuin dak dat aan extra eisen voldoet.
• Oppervlakte: bij een bebouwingsgebied tot 100 m² mag maximaal 50% bebouwd zijn. Bestaande schuren en aanbouwen tellen mee.
• Verder dan 4 meter van het huis mag het alleen voor ondergeschikt gebruik zijn, zoals een berging. Wonen of slapen in een saunahuisje mag dan niet.

Ook vergunningvrij bouwen moet voldoen aan de technische regels van het Besluit bouwwerken leefomgeving, en het burenrecht uit het Burgerlijk Wetboek blijft gelden (Rijksoverheid: vergunningvrij bouwen). Doe bij twijfel de Vergunningcheck in het Omgevingsloket. Bij een monument of in een beschermd gezicht gelden vaak andere regels; vraag het dan aan je gemeente. In België gelden andere regels per gewest.

Draagkracht van de ondergrond

Water weegt ongeveer 1 kg per liter. Een spa van 1.000 liter weegt dus al 1.000 kg aan water, plus de kuip en de mensen erin (Klusidee). Spamerk Wellis geeft deze indicaties (Wellis: gewicht van een hottub, omgerekend van ponden):

Zet een spa op een vlakke, voldoende sterke betonplaat. Losse tegels, gras en een houten vlonder met onbekende draagkracht raden Klusidee en Wellis af. Op een balkon, dakterras of vlonder laat je de draagkracht eerst beoordelen door een constructeur. Ook een sauna moet waterpas staan, anders kloppen de maten niet meer.

Houtgestookte hottub of sauna: rook en stookadvies

Een houtkachel bij je hottub of sauna geeft sfeer, maar ook rook. Milieu Centraal schrijft dat bij houtstook altijd houtrook met fijnstof vrijkomt, en dat houtstook thuis goed is voor bijna een kwart (23%) van de PM2,5-uitstoot in Nederland (Milieu Centraal: eerlijk over houtstook). Je buren ruiken het als eerste.

Stookadvies van de overheid

• Kijk vóór je stookt op de Stookwijzer. Bij code oranje en rood is het advies niet te stoken. Sommige gemeenten verbieden stoken dan zelfs.
• Stook alleen droog, onbehandeld hout. Behandeld hout stoken is verboden.
• Stook niet bij weinig wind of mist, want de rook blijft dan hangen.
• Laat je buren weten wanneer je gaat stoken, zodat ze ramen kunnen sluiten.

Bron: Rijksoverheid: overlast houtrook voorkomen. Bij een houtgestookte sauna adviseert Toppy om met de buren te overleggen over de plek van de schoorsteen. Een houtgestookte hottub is trager te regelen dan een elektrische; er bestaan ook kuipen met een elektrisch element of een pelletkachel ernaast.

Een tweedehands of geveilde spa of sauna controleren

Op veilingen staat zowel nieuw showroommateriaal als gebruikte spa's die nooit getest zijn. Een Sundance-spa op Troostwijk stond er bijvoorbeeld als "not tested for functioning" (kavelvoorbeeld). Dan weet je niet of pomp, verwarming en besturing werken. Ga daarom naar de kijkdag en neem een zaklamp mee.

Kun je niet naar de kijkdag, stel dan vragen aan het veilinghuis vóór de sluitingstijd. Staat er geen antwoord, ga dan uit van een defect en bied daarop.

Nu op veiling bij de veilinghuizen die Geveild.com volgt · Sauna's op veiling nu

Troostwijk AuctionsGeen minimumprijs

Houtkachel Sauna

Nog 1 dag 14 uur zo 8 nov 14:45Drachten

Startbod€ 400

Troostwijk AuctionsGeen minimumprijs

2026 IntoRelax Cube 250x230x210 cm LUN2310 Sauna

Nog 1 dag 14 uur zo 8 nov 15:14Drachten

Startbod€ 3.500

Vlavem

Sauna Nordic Stone Prisma

Nog 1 dag 18 uur zo 8 nov 19:00Henegouwen (BE)

Startbod€ 2.250

Vlavem

Sauna Nordic Stone Square

Nog 1 dag 18 uur zo 8 nov 19:00Henegouwen (BE)

Huidig bod€ 2.3501 bod

Openbare Verkopen

Sauna Nordic Stone Prisma 220x220x210cm - prisma

Nog 1 dag 18 uur zo 8 nov 19:19België

Startbod€ 2.250

Openbare Verkopen

Sauna Nordic Stone Square 220x220x210cm - vierkant

Nog 1 dag 18 uur zo 8 nov 19:19België

Startbod€ 2.250

Troostwijk AuctionsGeen minimumprijs

Mawialux sauna met stoomcabine wellness huis - wit

Nog 1 dag 20 uur zo 8 nov 20:30Hengelo

Startbod€ 2.495

Troostwijk AuctionsGeen minimumprijs

Mawialux sauna met stoomcabine wellness huis - zwart

Nog 1 dag 20 uur zo 8 nov 20:38Hengelo

Startbod€ 2.495

Transport en tillen

Een lege spa is groot en zwaar. Een kleine spa weegt leeg al ongeveer 180 tot 320 kg, een grote tot ruim 900 kg (Wellis). De houten hottub met kachel uit een Troostwijk-veiling woog 230 kg en mat 190 × 190 × 100 cm (kavelvoorbeeld). De Sundance-spa uit het andere voorbeeld was 270 × 230 × 108 cm.

• Meet de route. Past de spa door je poort, langs de schuur, over de stoep? Een spa van 2,30 meter breed gaat niet door een gewone tuindeur, ook niet op zijn kant.
• Vraag naar laadhulp. Bij de Sundance-kavel stond een gratis heftruck met chauffeur klaar op de ophaaldag, tot 1,6 ton, op eigen risico. Bij andere veilingen moet je zelf alles regelen.
• Vervoer. Een gewone aanhanger is vaak te klein of te licht. Reken op een bakwagen met laadklep of een transportbedrijf.
• Tillen. Wellis noemt voor een kleine spa 2 tot 4 sterke mensen, voor een grote 4 tot 6 of meer, met spa-trolleys en tilbanden.
• Kraan. Moet de spa over het huis heen, dan is een kraan nodig. Vraag vooraf een prijs.

Een sauna wordt meestal in delen geleverd. Een gebruikte sauna die is gedemonteerd, mist soms schroeven, banken of de besturing. Laat je foto's van de opbouw zien en controleer of alle panelen genummerd zijn.

Op een veiling kopen: opgeld, btw en ophalen

Je bod is niet je prijs. Er komen opgeld en btw bij, en soms vaste kosten per kavel. Troostwijk schrijft dat het opgeld per land verschilt, dat sommige kavels een vaste servicevergoeding hebben en dat btw geldt over bod, opgeld en servicekosten (Troostwijk: kosten bovenop je bod). Wat elk huis rekent, zie je in kosten per veilinghuis.

Btw-kavel of margekavel

Bij een btw-kavel betaal je 21% btw over bod en opgeld. Bij een margekavel betaal je geen btw over het bod, wel over het opgeld. De Sundance-spa in het voorbeeld werd verkocht als "Margin, no VAT". Meer uitleg staat in btw bij veilingen.

Rekenvoorbeeld

Stel, je biedt € 2.000 op een buitenspa. We rekenen met 15% opgeld, het percentage uit de algemene voorwaarden van Domeinen Roerende Zaken. Bij andere huizen is het anders: kijk altijd bij de kavel.

Daar komen nog transport, een betonplaat, de elektra-aansluiting en eventuele reparaties bij. Reken terug vanaf je totaalbudget naar je maximale bod, met de rekenhulp voor opgeld. Uitleg over opgeld en btw samen staat in opgeld en btw bij veilingen.

Ophalen

Na de sluitingstijd betaal je meestal binnen enkele dagen en haal je op een vaste dag op. Bij de voorbeeldkavels moest je 18 jaar of ouder zijn en je legitimeren. Lees hoe dat gaat in kijkdagen en ophalen. Zoek je liever dichtbij, kijk dan bij veilingen in de buurt; dat scheelt transportkosten.

Showroommodellen, retouren en garantie

Gaat een wellnesswinkel of spa-importeur failliet of stopt hij, dan gaan showroommodellen, voorraad en retouren vaak via een veilinghuis weg. Je vindt ze bij faillissementsveilingen. Ook leveranciers die voorraad kwijt willen, veilen soms nieuwe spa's, sauna's en hottubs. Op Troostwijk stonden bijvoorbeeld meerdere nieuwe buitenspa's en houten hottubs van een bedrijfsverkoper, onder notarieel toezicht.

Garantie: per kavel verschillend

• Bij de houten hottub van een bedrijfsverkoper stond in de kavel "Warranty: 1 year", en tegelijk: geen herroepingsrecht.
• Bij de gebruikte Sundance-spa werd geen garantie genoemd en was de spa niet getest.
• Komt een kavel uit een faillissement, dan is de verkoper de curator. Een fabrieksgarantie via de failliete winkel vervalt dan in de praktijk vaak. Vraag of de fabrikant of importeur de garantie nog honoreert, en of je een factuur op jouw naam krijgt.

Lees dus de kavelomschrijving en de veilingvoorwaarden. Koop je als consument van een bedrijf, dan blijft dwingend consumentenrecht gelden, maar veel veilinghuizen noemen hun veiling openbaar, en dan heb je geen herroepingsrecht. Controleer een onbekend veilinghuis met de veilinghuis-check.

Wat brengt een spa op een veiling op?

Een kavel is pas een koopje als je weet wat vergelijkbare stukken echt opbrachten. In de prijsindex zie je eindbiedingen, geen vraagprijzen. Zet je budget in de budget-zoeker om alleen kavels te zien die erin passen, inclusief kosten.

Stappenplan en checklist

Stappenplan

1. Kies het type. Finse sauna, infrarood, houtgestookt of elektrische spa. Denk aan stroomkosten per jaar.
2. Check je aansluiting. 230 V of krachtstroom, vrije groep in de meterkast. Vraag een installateur om een prijs.
3. Kies de plek. Achtererfgebied, afstand tot de buren en de stoep, Vergunningcheck bij twijfel.
4. Regel de ondergrond. Vlakke, sterke betonplaat voor een spa; waterpas voor een sauna.
5. Bepaal je budget. Bod plus opgeld, btw, transport, ondergrond, elektra en een buffer.
6. Zoek en vergelijk. Kijk in de prijsindex wat vergelijkbare kavels opbrachten.
7. Ga naar de kijkdag en controleer pomp, element, lekken, cover en elektronica.
8. Bied je maximum en stop daar. Tips in slim bieden op veilingen.
9. Regel transport en tilhulp vóór de ophaaldag.
10. Laat aansluiten door een erkend installateur, spoel de leidingen en start de waterbehandeling.

Checklist vóór je biedt

Wil je niets missen? Zet een gratis alert op sauna, hottub, jacuzzi of buitenspa. Je krijgt dan een bericht zodra er een nieuwe kavel bij komt.